Sağlık
Sağlık
Otomobil
Moda ve Güzellik
Kültür ve Sanat
Faydalı Bilgiler
Eğitim
Doğa ve Hayvanlar
Duruluk, açıklık, yalınlık ve akıcılık , anlatımın nitelikleridir
Akıcılık, sözcük ve cümlelerin dile takılmadan kolayca okunabilmesi veya söylenebilmesi için, anlatılmak istenen düşüncenin rahatlıkla anlaşılır şekilde ifade edilmesidir. Akıcılığın bazı özellikleri şunlardır: Gereksiz ek, hece, sözcük veya söz öbeği kullanılmaz. Anlatım noktasında akışı bozacak olan ses ve sözcükler değerlendirilmez. Söylemesi güç sözcükler metinde kullanılmaz. Akıcılık, konuşma dili patolojisinde ise hızlı konuşurken seslerin, hecelerin, kelimelerin ve cümlelerin birleştiği akış anlamına gelir.
Duruluk ve yalınlık aynı şey değildir, ancak birbiriyle ilişkili anlatım özellikleridir. Yalınlık (sadelik), anlatımın süslü, gösterişli ifadelerden ve söz sanatlarından uzak olmasıdır. Duruluk, anlatımda gereksiz sözcüklerin kullanılmamasıdır. Örneğin, "Ne kadar boşboğaz bir insan, ağzında bakla ıslanmıyor" cümlesinde "boşboğaz" kelimesi ile "ağzında bakla ıslanmamak" deyimi eş anlamlıdır ve bu, duruluk ilkesine aykırıdır.
Açıklık ilkesinin bazı yöntemleri: İnsanlara hangi kişisel verilerin toplandığı konusunda açıklık sağlamak. Kişisel verilerin nasıl kullanıldığı konusunda insanlara açık olmak. Kişisel verilerin paylaşılma şekli hakkında insanlara açıklık sunmak. Kişisel verilerin güvence altına alınma şekli hakkında bilgi vermek. İnsanların verilerinin nasıl toplandığını ve kullanıldığını anlamalarına ve etkilemelerine yardımcı olmak. Kişisel verileri topluyor veya kullanıyorsa, analizlerini ve çıktılarını açık tutmak. Hesap verebilirlik mekanizmaları hakkında açıklık sağlamak. Ayrıca, yazılım mühendisliğinde Açıklık-Kapalılık İlkesi (Open–closed principle) bulunmaktadır.
Duruluk ve yalınlık arasındaki fark şu şekilde açıklanabilir: Duruluk, anlatımda gereksiz sözcüklerin bulunmamasıdır. Yalınlık, anlatımın süsten (söz sanatları, ağır sözcükler ve özenli uzun cümlelerden) uzak olmasıdır. Duruluk ve yalınlık ilkeleri sıklıkla karıştırılan iki terimdir.
Yalınlık, anlatımın süsten (söz sanatları, ağır sözcükler ve özenli uzun cümlelerden) uzak olması, gereksiz ayrıntılardan ve süslü söyleyişlerden kaçınılması durumudur. Yalın bir cümlede düşünce ve duygular kısa ve kesin ifadelerle dile getirilir. Yalınlığı bozan bazı unsurlar şunlardır: ağır (anlaşılması zor) sözcüklerin kullanılması; süslü ve sanatlı anlatım; uzun cümleler; imgeler.
Duruluk, anlatımda gereksiz sözcükten ve ekten kaçınılması anlamına gelir. Duruluk ilkesine aykırı bazı örnekler: "Mecburen evden çıkmak zorunda kaldık" cümlesinde "mecburen" ve "zorunda kalmak" aynı anlama geldiği için duruluk bozulmuştur. "Kişiden kişiye değişen, yoruma açık bir konuyu tartışmanızı istiyorum" cümlesinde "kişiden kişiye değişmek" ve "yoruma açık olmak" aynı anlamlara geldiği için duruluk bozulmuştur. "Sana itimadım, güvenim, saygım sonsuz" cümlesinde "itimat" ve "güven" aynı anlama gelen sözcükler olduğu için duruluk bozulmuştur. "Birçok şehirlerde bulundum" cümlesinde "-ler" çokluk eki gereksiz kullanıldığı için duruluk bozulmuştur. Duruluk, açıklık ile yakından ilişkilidir; ancak açıklık, anlatımın hiçbir tartışmaya yol açmadan tek bir yargıyı açıkça ifade etmesini ifade ederken, duruluk gereksiz sözcük ve eklerin bulunmamasını ifade eder.
Duruluk ve açıklık, anlatımın özellikleri arasında yer alır. Açıklık. Duruluk. Örnekler: "Kahkahalarımızın ortamdakilere rahatsızlık verdiğinin farkına vardığımızda çok geç kalmamakla birlikte belli bir mahcubiyet duygusuyla hareket edip her bir yöne rastgele dağıldığımızda gece çoktan yerini bırakmaya hazırlanıyordu sabaha. "Mecburen evden çıkmak zorunda kaldık. Daha fazla bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir: turkedebiyati.org; dilbilgisi.net; prfakademi.com.
Blog
Emir ve komuta birliğini kim sağlar?
En yüksek makam hangisi?
En çok kullanılan deyimler ve anlamları nelerdir 10. sınıf?
Dün ki ayrı mı bitişik mi?
En düzenli burç hangisi?
Esre şeddenin altında olunca nasıl okunur?
En iyi doğal taş hangisi ince?
Euro simgesi neden €?
Endonezcenin ana dili olduğu ülke neresidir?
Erkete ne demek?
Dönemler nasıl kısaltılır?
Erdal Sarızebek neden emekli oldu?
Elbistan en büyük kaçıncı ilçe?
Ekseri ve ekseriya aynı mı?
En değerli ametist ne renktir?
Dünyanın en güzel ve zor dili Türkçe mi?
Ege şivesi kuralları nelerdir?
Eski dilde ayak ne demek?
En sakin burç hangisi?
Eski dilde durgun su ne demek?
Emir ve mazi fiil nasıl bulunur?
Etiyopyalılar hangi alfabeyi kullanıyor?
En hafif pipo tütünü nedir?
En güzel I harfi ismi nedir?
En iyi gün doğumu saati hangisi?
Elma kartı ne anlama gelir?
El el ile değirmen yel ile atasözü ne anlama gelir?
Eski dilde komutan ne denir?
Emredersiniz efendim ne demek?
Eti Mutlu Kutu kodları ne zaman yenilenir?
En yakın erkek arkadaşa ne denir?
Esenyurt posta kodu kaç?
En sıcak ve en soğuk burç hangisi uyumlu?
Eskalasyon ne demek?
En güçlü cin türü nedir?
Ecnebi ne demek?
En boy yükseklik nasıl yazılır?
Erkeklerde heybet ne demek?
En azından ayrı mı bitişik mi?
Esir ve tutsak aynı şey mi?