Sağlık
Sağlık
Otomobil
Moda ve Güzellik
Kültür ve Sanat
Faydalı Bilgiler
Eğitim
Doğa ve Hayvanlar
Celali isyanları ,. ve. yüzyıllarda Osmanlı yönetimindeki Anadolu'da, ekonomik, sosyal, askeri ve siyasi nedenlerle çıkan ayaklanmaların tümüne verilen addır. İsyanlar, başlangıçta Osmanlı idaresinden memnun olmayan zümrelerin ve Safevi tahrikiyle devlete başkaldıran Batıni inançlı Türkmen gruplarının, daha sonra ise suhte ve leventlerin katılımıyla eşkıyalık haline bürünmüştür
Yeniçeri isyanları ise, yeniçerilerin, özellikle maaş artışları talebiyle gerçekleştirdiği ayaklanmaları ifade eder. 1589-91 yıllarında iki, 1593 yılında bir kez olmak üzere yeniçeriler ayaklanmıştır
Celali isyanları, Osmanlı Devleti'ni yaklaşık bir buçuk asır boyunca meşgul etmiş, büyük yıkımlara yol açmıştır. Yeniçeri isyanlarının sonuçları hakkında ise kaynaklarda bilgi bulunmamaktadır.
III. Selim döneminde iki önemli isyan çıkmıştır: 1. Kabakçı Mustafa İsyanı (Vaka-yı Selimiye). 2. İkinci Edirne Vakası.
Celali İsyanları'nın en büyüğü, 1598'de Sivas ve Maraş bölgesinde çıkan Karayazıcı Ayaklanması olarak kabul edilir. Sekban askerlerinin komutanıyken ayaklanan Karayazıcı'ya, dirlikleri ellerinden alınan sipahiler, topraklarını terk eden köylüler, işsiz kalan sekbanlar, yönetimden hoşnut olmayan beyler ve paşalar da katılmıştır. Karayazıcı'nın ölümünden sonra ayaklanmacıların başına kardeşi Deli Hasan geçmiş ve Osmanlı Devleti, Orta Anadolu'ya egemen olan Deli Hasan kuvvetlerini bastıramayınca onunla anlaşma yoluna gitmiştir.
Celâlîlerin isyan etmesinin bazı nedenleri: Ekonomik ve toplumsal bunalım. Adalet ve yönetim sorunları. Mezhep farklılıkları. Yerleştirme politikası. İşsizlik ve geçim sıkıntısı. Seferlerden kaçış.
Celali İsyanları, 1519 yılında Yozgatlı Şeyh Celâl'in Osmanlı yönetimine başkaldırmasıyla başlamıştır.
Celâlî isyanları, Yavuz Sultan Selim (I. Selim) döneminde başlamış, Sultan I. Ahmet dönemine kadar devam etmiştir. Önemli isyanların gerçekleştiği padişahlar: Kanûnî Sultan Süleyman: İsyanların bir kısmı onun saltanatının ilk yıllarında devam etmiştir. III. Murat ve III. Mehmet: Bu padişahlar döneminde isyanlar ön plana çıkmamış, ancak yerel yöneticiler vergi toplama gibi uygulamalarla halkı zorlamıştır. Sultan I. İbrahim: Bu dönemde de bazı isyanlar yaşanmıştır.
Celâlî isyanları Osmanlı Devleti'ni çeşitli şekillerde etkilemiştir: Ekonomik ve toplumsal düzen: Toplumsal ve ekonomik düzen altüst olmuş, işsizlik ve geçim sıkıntısı toplumun her kesimine yansımıştır. Tımar sistemi: Tımar sistemi bozulmuş, topraklarını terk eden köylülerin toprakları tefecilere kaptırılmıştır. Göçler: Büyük nüfus hareketleri ortaya çıkmış, köylüler can güvenliği için yer değiştirmiştir. Kentleşme: Kasaba ve şehirlere göçler artmıştır. Kıtlık: Tarımsal üretim gerilemiş, tarım ürünleri fiyatları yükselmiştir. Can kaybı: On binlerce insan hayatını kaybetmiştir. Altyapı: İsyanlar birçok yerleşim yerinin yıkıma uğramasına neden olmuştur.
Celâlî isyanlarından beş örnek: 1. Bozoklu Şeyh Celâl İsyanı: 1519'da mehdîlik iddiasıyla ortaya çıkan Bozoklu Şeyh Celâl'in isyanı. 2. Kalenderoğlu İsyanı: Kalenderoğlu'nun Saruhan'ı yağma ve tahrip etmesi. 3. Kara Yazıcı İsyanı: Kara Yazıcı ve kardeşinin, Deli Hasan ile birlikte batıya doğru hareket ederek, Hafız Ahmet Paşa'yı Kütahya'da kuşatıp şehri yakmaları. 4. Canboladoğlu Ali Paşa İsyanı: Canboladoğlu'nun Şam ve Trablus'u zapt edip, adına hutbe okutup para bastırması. 5. Deli Hasan İsyanı: Deli Hasan'ın Bosna'ya giderek, Osmanlı ordusuna ihanet etmesi ve Venediklilerle yazışmalarda bulunması.
Eğitim
Cam yapımında hangi kimyasallar kullanılır?
Cansız varlık ne demek?
Cosec hangi açılarda tanımsızdır?
Celali ve Yeniçeri isyanları nedir?
Bir fonksiyonun tek fonksiyon olması için ne gerekir?
Bir sayının karesini bulmak için hangi formül kullanılır?
Cumhuriyet dönemi düşünce akımları kaça ayrılır?
Boğaziçi tarih mezunları ne iş yapar?
Bursa Orhaneli'nin jeolojik yapısı nedir?
Cos 0 kaça eşittir?
Cahit Arfa neden Arf teoremi?
Bir prizmada ayrıt ve köşe sayısı nasıl bulunur?
Coğrafya sander düzlüğü nedir?
Bolu'da komando eğitimi nasıl?
Cam balon ne işe yarar?
Calvarial kemik ne demek?
Cerrahpaşa Tıp Fakültesi hangi üniversiteye bağlıdır?
Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Kampüsü'nde hangi bölümler var?
Bir çift zar birlikte atıldığında kaç farklı sonuç elde edilir?
Boğaziçi'nde güz ve bahar dönemi dersleri aynı mı?
Böceklerde metamorfoz nedir?
Boş hipotez ve denence nedir?
Boğaziçi Köprüsü neden 2 kez yapıldı?
Cumhuriyet'in ilk yılları kitabı PDF olarak var mı?
Bir milyon yıl önce hangi dönemde geçiyor?
Celal Bayar neden tarih yazdı?
Büro personeli ile sekreter arasındaki fark nedir?
Cerebraum ve serebellum nedir?
Bir kitabın kaç atıf aldığını görmek için hangi indeks kullanılır?..
Bizim evren dışında kaç evren daha var?
Bir yazılıdan 35 almak ortalamayı ne kadar etkiler?
Bir kitaba kaç atıf yapıldığını öğrenme?
Boolenin 3 temel kuralı nedir?
Bursu kesilen öğrenci tekrar burs alabilir mi?
Bronz serisi kaç yaş için uygundur?
Cm'de hangi parmaklar kullanılır?
Cao neden bazik oksittir?
C ve D horizon nedir kısaca?
CO deaktivasyonu nedir?
Boğaziçi ve İTÜ devlet üniversitesi mi?